สิงคโปร์เตือนมัลแวร์ APK จากโฆษณา Facebook ไทยเจอแบบเดียวกันไหม

ตำรวจสิงคโปร์ออกประกาศเตือนเมื่อ 20 ต.ค. 2569 ถึงมิจฉาชีพรูปแบบหนึ่งที่เริ่มจากโฆษณาบนโซเชียลมีเดีย แล้วให้เหยื่อติดตั้งแอปปลอมนอกร้านแอป ก่อนจะมีคนโทรมาอ้างเป็นเจ้าหน้าที่รัฐหรือธนาคาร ฝั่งไทยมีข้อมูลทางการที่น่าสนใจว่า เคส "แอปดูดเงิน" ที่เคยระบาดหนักลดลงจนเป็นศูนย์ แต่ภัยหลอกให้โอนเงินเองยังไม่หายไป

เกิดอะไรขึ้น

ตามประกาศของตำรวจสิงคโปร์ ตั้งแต่เดือน เม.ย. 2569 มีผู้แจ้งความอย่างน้อย 62 ราย เสียหายรวมอย่างน้อย 989,000 ดอลลาร์สิงคโปร์ (เฉลี่ยราว 15,950 ดอลลาร์สิงคโปร์ต่อราย คำนวณ 989,000 หาร 62) ขั้นตอนที่ตำรวจอธิบายมีดังนี้

1. เหยื่อเห็นโฆษณาปลอมบน Facebook เช่น กิจกรรมสำหรับผู้สูงอายุ ออกกำลังกายในน้ำ หรือโครงการรีไซเคิล
2. โฆษณาให้ดาวน์โหลดไฟล์ APK (ไฟล์ติดตั้งแอปบนแอนดรอยด์) เพื่อ "ลงทะเบียน"
3. หลังติดตั้ง มีคนโทรมาอ้างเป็นเจ้าหน้าที่รัฐหรือพนักงานธนาคาร บอกว่าเครื่องหรือบัญชีมีปัญหา หรือเหยื่อเกี่ยวข้องกับคดี
4. เหยื่อถูกกดดันให้โอนเงิน บอกรหัส หรือส่งมอบของมีค่า บางกรณีมัลแวร์ถูกใช้ทำรายการจากบัญชีโดยตรง

ตำรวจแนะนำให้ติดตั้งแอปจากร้านแอปทางการเท่านั้น เปิด Google Play Protect ไว้ และย้ำว่าเจ้าหน้าที่รัฐจะไม่ขอให้โอนเงิน ขอรหัสเข้าบัญชี หรือให้โหลดแอปนอกร้านทางการ

ทำไมถึงเป็นแบบนี้

มิจฉาชีพใช้ 2 จุดอ่อนพร้อมกัน คือ แอนดรอยด์ติดตั้งไฟล์จากนอกร้านได้ และคนมักเชื่อเมื่อถูกอ้างอำนาจรัฐ การเปิดฉากด้วยโฆษณากิจกรรมที่น่าสนใจทำให้เหยื่อเป็นฝ่ายคลิกเอง ไม่ต้องรอให้มิจฉาชีพโทรหา

เกี่ยวกับเรายังไง

ไทยเคยเจอ "แอปดูดเงิน" แต่ตัวเลขทางการลดลงมาก สไลด์แถลงข่าวของ ธปท. (31 ก.ค. 2569) แสดงจำนวนเคสแอปดูดเงินที่ ธปท. นับได้ว่าเป็น 0 เคส ในช่วงไตรมาสล่าสุดของกราฟ (ไตรมาส 2 ปี 2569) ตัวเลขนี้ไม่ได้แปลว่าความเสี่ยงหมดไป เพราะเป็นการนับตามนิยามของ ธปท. และสิงคโปร์เพิ่งเตือนว่ายังพบเคสมัลแวร์ APK ในปีนี้ ขณะที่ความเสียหายจากการ "ถูกหลอกให้โอนเอง" (ข้อมูลสำนักงานตำรวจแห่งชาติ) สูงสุด 8,590 ล้านบาทในไตรมาส 2 ปี 2567 และเหลือ 1,810 ล้านบาทในไตรมาส 2 ปี 2569 ลดลงราว 79% (1 - 1,810/8,590) เดือน มิ.ย. 2569 เสียหายต่ำกว่า 500 ล้านบาท 1,810 ล้านบาทใน 91 วัน เท่ากับเฉลี่ยราว 19.9 ล้านบาทต่อวัน

แต่มิจฉาชีพไทยยังใช้บทเดียวกับที่สิงคโปร์เตือน ตัวอย่างข้อมูลล่าสุดที่ตรวจพบ (เก่ากว่า 3 เดือน): ศูนย์ ACSC ของตำรวจไซเบอร์สรุปสัปดาห์ 28 มิ.ย.-4 ก.ค. 2569 ว่าเรื่องร้องเรียนออนไลน์ 5,588 เรื่อง เสียหายราว 207.73 ล้านบาท และ "แก๊งปลอมเป็นเจ้าหน้าที่รัฐ" (ตำรวจ ปปง. DSI) สร้างความเสียหายสูงสุดในสัปดาห์นั้นราว 71.75 ล้านบาท ตามรายงานของ Nation Thailand ตำรวจย้ำว่าเจ้าหน้าที่จะไม่แจ้งข้อหาทางโทรศัพท์ ไม่ส่งหมายจับผ่าน LINE ไม่สอบสวนทางวิดีโอคอล และไม่ขอให้โอนเงินเพื่อ "ตรวจสอบทรัพย์สิน"

ใช้ได้เลยในชีวิตประจำวัน

• ไฟล์ที่ลงท้าย .apk จากลิงก์ในโฆษณา แชต หรือ SMS อย่าติดตั้ง ให้โหลดจาก Google Play หรือ App Store เท่านั้น
• ถ้าถูกโทรมากดดันให้โอนเงิน ให้วางสายแล้วโทรสอบถาม AOC 1441 หรือแจ้งความผ่าน thaipoliceonline.com
• เจ้าหน้าที่รัฐและตำรวจจะไม่ขอให้โอนเงินหรือบอกรหัสเข้าบัญชี ไม่ว่าจะอ้างเหตุผลใด (ตามประกาศตำรวจสิงคโปร์และ ACSC ของไทย)

ต้องจับตาอะไรต่อ

• ว่าตำรวจไทยหรือ ธปท. จะเตือนรูปแบบ "โฆษณาปลอม + APK + แอบอ้างเจ้าหน้าที่" ซ้ำอีกหรือไม่ (ผู้เขียนยังไม่พบประกาศไทยเฉพาะรูปแบบนี้ในสัปดาห์นี้)
• รายงานสำรวจเอเชีย 28 ต.ค. 2569 ของ Whoscall/GASA/Mastercard (ข่าวประชาสัมพันธ์ ฉบับฮ่องกง) พบว่าผู้ตอบ 81% เจอการแอบอ้างบุคคลอื่น แต่เป็นผลสำรวจเฉพาะฮ่องกง ไม่ใช่ตัวเลขของไทย

ข้อมูล ณ วันที่ 28 ต.ค. 2569 บทความนี้เพื่อให้ข้อมูล ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน