ราคาอาหารโลกสูงสุดรอบเกือบ 4 ปี เอลนีโญอาจแรงสุดเท่าที่เคยวัด

ดัชนีราคาอาหารโลกของ FAO (องค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาติ) เดือน ก.ย. 2026 อยู่ที่ 136.0 จุด สูงสุดตั้งแต่ พ.ย. 2022 ขณะเดียวกัน WMO (องค์การอุตุนิยมวิทยาโลก) เตือนว่าเอลนีโญปีนี้อาจแรงที่สุดเท่าที่เคยบันทึก สองข่าวนี้เกี่ยวกัน เพราะอากาศแล้งส่งผลต่อผลผลิตและราคา และไทยก็อยู่ในกลุ่มพื้นที่เสี่ยง

เกิดอะไรขึ้น

FAO ประกาศเมื่อ 2 ต.ค. ว่าดัชนีเดือน ก.ย. อยู่ที่ 136.0 จุด เพิ่ม 1.5% จากเดือน ส.ค. และสูงกว่าปีก่อน 5.8% Fastmarkets ระบุว่าเป็นระดับสูงสุดตั้งแต่ พ.ย. 2022 แต่ FAO ระบุว่าดัชนียังต่ำกว่าจุดสูงสุดเดือน มี.ค. 2022 อยู่ 15.1% รายหมวดที่น่าสนใจสำหรับไทย

• ธัญพืช 122.8 จุด เพิ่ม 5.1% (ข้าวสาลีและข้าวโพดดันขึ้น ส่วนดัชนีข้าวเพิ่ม 1.4%)
• น้ำมันพืช 198.6 จุด เพิ่ม 0.9%
• น้ำตาล 114.0 จุด เพิ่ม 6.1% FAO ระบุว่าตลาดคาดอุปทานปี 2026/27 ตึงขึ้น รวมถึงคาดว่าผลผลิตน้ำตาลของไทยจะลดลง
• เนื้อสัตว์ ลดลง 1.1% และ นม ลดลง 0.1%

Maximo Torero หัวหน้านักเศรษฐศาสตร์ FAO ให้ความเห็นว่า "เรากำลังเห็นราคาสินค้าโภคภัณฑ์โลกสะสมสูงขึ้นอย่างต่อเนื่องและกว้างขึ้น" ตามรายงานของ MercoPress

ทำไมถึงเป็นแบบนี้

WMO ระบุเมื่อ 8 ต.ค. ว่าอุณหภูมิผิวน้ำทะเลบริเวณ Niño 3.4 เฉลี่ยช่วง ต.ค.–ธ.ค. อาจสูงกว่าปกติราว 3.7 องศาเซลเซียส จุดสูงสุดราวเดือน ธ.ค. ขณะที่สถิติเดิมอยู่ที่ 2.6 องศา (พ.ย. 2015–ม.ค. 2016) และมีโอกาสเกือบ 100% ที่เอลนีโญจะอยู่ถึง ก.พ. 2027 WMO อัปเดตอีกครั้งเมื่อ 21 ต.ค. คาดว่าช่วง พ.ย. 2026–ม.ค. 2027 จะสูงกว่าปกติราว 3.8 องศา และจุดสูงสุดยังอยู่ราวเดือน ธ.ค. ด้านหน่วยงานสภาพอากาศสหรัฐฯ (NOAA CPC) ประกาศเมื่อ 8 ต.ค. ว่ายังอยู่ในสถานะเตือนภัยเอลนีโญ (El Niño Advisory) และมีโอกาสสูงกว่า 83% ที่เอลนีโญจะอยู่ในระดับแรงถึงแรงมากจนถึงช่วง ม.ค.–มี.ค. 2027 ตัวเลขนี้เป็นอุณหภูมิผิวน้ำทะเลกลางมหาสมุทรแปซิฟิก ไม่ใช่อุณหภูมิอากาศในไทย

WMO อธิบายว่าเอลนีโญไม่ได้ให้ผลเหมือนกันทุกที่ แต่ FAO จัดไทยเป็นหนึ่งในประเทศเอเชียที่เสี่ยงภัยแล้งจากเอลนีโญ และระบุว่าความกังวลเรื่องภัยแล้งหนุนราคาข้าวไทยอยู่แล้ว (ตามที่ The Nation อ้าง)

เกี่ยวกับเรายังไง

ชาวนา ชาวไร่: Krungthai COMPASS ประเมินเมื่อ ก.ค. 2026 ว่าเอลนีโญอาจสร้างความเสียหายต่อเกษตรไทยกว่า 62,000 ล้านบาท (0.31% ของ GDP) ช่วงปลายปี 2026 ถึงกลางปี 2027 ในกรณีฐาน ข้าวผลผลิตลด 5.4 ล้านตัน (เสียหาย 43,046 ล้านบาท) อ้อยลด 12 ล้านตัน (10,711 ล้านบาท) มันสำปะหลังลด 3.1 ล้านตัน (8,098 ล้านบาท) และดัชนีรายได้เกษตรกรอาจลดราว 8% ในปี 2026 และอีก 2% ในปี 2027 ตัวเลขนี้เป็นประมาณการเดือน ก.ค. ก่อนข้อมูล WMO ล่าสุด

ผู้บริโภค: ราคาข้าวสาร น้ำตาล น้ำมันพืช และอาหารสัตว์ (ซึ่งส่งต่อไปถึงราคาเนื้อสัตว์และไข่) เป็นกลุ่มที่เสี่ยงขยับขึ้นถ้าอุปทานโลกตึง ทว่าดัชนี FAO เป็นราคาโลก ไม่ใช่ราคาในร้านค้าไทย ราคาน้ำมันปาล์มขวดในไทยอยู่ภายใต้การกำกับของกรมการค้าภายใน จึงอาจขยับช้ากว่า The Nation ระบุว่าไทยนำเข้าถั่วเหลือง 4.28 ล้านตัน ข้าวสาลี 3.30 ล้านตัน และข้าวโพด 1.46 ล้านตัน ในปี 2025 ต้นทุนนำเข้าจึงอาจเพิ่มได้ถ้าราคาโลกสูง

ตัวอย่างคร่าว ๆ ถ้าครอบครัวใช้เงินซื้ออาหารเดือนละ 6,000 บาท และราคาอาหารสุทธิขึ้น 2% ค่าใช้จ่ายเพิ่มราว 120 บาทต่อเดือน (6,000 x 0.02) นี่เป็นตัวอย่างสมมติ ไม่ใช่การคาดการณ์ของเรา

ต้องจับตาอะไรต่อ

• ดัชนีราคาอาหาร FAO ของเดือน ต.ค. ประกาศ 6 พ.ย. 2026
• ประกาศเอลนีโญรอบถัดไปของ NOAA (12 พ.ย.) WMO และหน่วยงานอุตุนิยมวิทยาไทย
• มาตรการช่วยเหลือเกษตรกรและการบริหารน้ำในฤดูแล้งปี 2027
• ราคาส่งออกข้าว น้ำตาล และปาล์มรายสัปดาห์

ข้อมูล ณ วันที่ 28 ต.ค. 2026 ดัชนี FAO เป็นราคาตลาดโลก ไม่ใช่ราคาขายปลีกไทย ประมาณการความเสียหายเป็นของ Krungthai COMPASS บทความนี้เพื่อให้ข้อมูล ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน